Allereerst besteden wij hierna aandacht aan een aantal politieke trends en fiscale ontwikkelingen die van belang zijn voor familiebedrijven en hun aandeelhouders. Daarna kijken wij graag met u vooruit naar wat Prinsjesdag 2022 nog meer kan gaan brengen.
1. Politieke trends en fiscale ontwikkelingen
Een van de belangrijkste uitdagingen voor het kabinet is de noodzaak van extra inkomsten voor de financiering van hogere uitgaven, bijvoorbeeld uitgaven als gevolg van de oplopende inflatie en het daarmee samenhangende koopkrachtpakket. Het wordt algemeen verwacht dat met name de lagere en middeninkomens daarbij zullen worden ontzien.
Verhoging belastingheffing op winsten van energiebedrijven
Het kabinet heeft op 1 juli 2022 een brief aan de Tweede Kamer gezonden waarin wordt ingegaan op het idee om een belastingheffing op zogenaamde excessieve winsten van (investeerders in) energiebedrijven in te zetten ten gunste van huishoudens die moeite hebben rond te komen als gevolg van de gestegen energieprijzen.
Uit deze brief blijkt dat het niet eenvoudig zal zijn om een dergelijke ‘meevallersheffing’ (ook wel aangeduid als ‘solidariteitsheffing’ of ‘windfall tax’) in te voeren of het tarief van de reeds bestaande mijnbouwheffing te verhogen voor olie- en gasproducenten (die al ongeveer 70 procent van hun winst afdragen aan de Nederlandse Staat). Voor een uitgebreidere samenvatting van de brief over de belastingheffing van energiebedrijven verwijzen wij naar ons nieuwsbericht van 26 augustus 2022.
N.B.: Ondanks voornoemde aarzeling van het kabinet volgt uit de (informele) mediaberichtgeving - dat het kabinet op basis van het in augustus gesloten Begrotingsakkoord op Prinsjesdag 2022 naar verwachting toch zal komen met plannen voor een hogere mijnbouwheffing voor energiebedrijven.
Verhoging vennootschapsbelastingtarief
Een in de brief van het kabinet beschreven alternatieve optie is de verhoging van het vennootschapsbelastingtarief voor alle belastingplichtigen. Deze tariefverhoging komt dan boven op de eerder aangekondigde verlaging van de laagste tariefschijf van € 395.000 (schijflimiet sinds 2022) naar € 200.000. Hierbij wordt opgemerkt dat bij een tariefverhoging van de vennootschapsbelasting de gevolgen voor het vestigings- en investeringsklimaat van Nederland moeten worden meegewogen; Nederland moet aantrekkelijk blijven voor (buitenlandse) bedrijven. Een stabiel fiscaal beleid is daarvan ook onderdeel.
N.B.: Uit de mediaberichtgeving over het Begrotingsakkoord volgt dat het kabinet op Prinsjesdag 2022 naar verwachting zal komen met plannen om het lage opstaptarief in de vennootschapsbelasting te verhogen van 15% naar 19%.
Zwaarder belasten van vermogen
Een andere ontwikkeling die de aandacht van het kabinet heeft, is welvaartsongelijkheid. Daartoe zijn onder meer de resultaten van drie rapporten relevant:
- CPB-onderzoek ‘Ongelijkheid en herverdeling’
Op 25 maart 2022 zijn de resultaten van het onderzoek ‘Ongelijkheid en herverdeling’ van het Centraal Planbureau (CPB) in samenwerking met het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) verschenen. Volgens dit onderzoek zijn het met name overheidsuitgaven zoals toeslagen en bijstand die voor herverdeling van inkomsten tussen Nederlandse huishoudens zorgen. Belastingheffing levert daar veel minder een bijdrage aan. Uit het onderzoek volgt ook dat hogere inkomens geen groter deel van hun inkomen afdragen aan belastingen dan lagere inkomens. - CPB-rapport ‘Evaluatie fiscale regelingen gericht op bedrijfsoverdracht’
In dit rapport worden de fiscale regelingen gericht op bedrijfsoverdracht geëvalueerd. Het CPB concludeert dat zowel de bedrijfsopvolgingsregeling in de schenk- en erfbelasting (BOR) als de doorschuifregelingen in de inkomstenbelasting (DSR) doeltreffend zijn, doordat zij belastingheffing grotendeels voorkomen (BOR) of uitstellen (DSR). De BOR is volgens het rapport echter niet doelmatig doordat bij circa driekwart van de overdrachten bij de erflaters, schenkers of verkrijgers voldoende vrije financiële middelen aanwezig zijn om de erf- of schenkbelasting direct te betalen. Op die conclusies zijn wel de nodige nuances aan te brengen. Voor meer informatie verwijzen wij u graag naar onze blog van 1 juni 2022.
Het kabinet zal op Prinsjesdag 2022 naar verwachting reageren op deze evaluatie en rapporteren over hoe de bedrijfsopvolgingsfaciliteiten kunnen worden verbeterd en oneigenlijk gebruik van de regeling kan worden tegengegaan.
Bedrijfsoverdrachten mogelijk zwaarder belast
Het is mogelijk dat bedrijfsoverdrachten in de toekomst zwaarder zullen worden belast. Zo kwamen oppositiepartijen op 7 juni 2022 met een initiatiefwetsvoorstel gericht op versobering van de bedrijfsopvolgingsregelingen en wijzigingen in box van de inkomstenbelasting. Zie voor nadere informatie hierover onze nieuwsbrief van 10 juni 2022.
Ondanks dat het kabinet zelf nog geen wetswijzigingen heeft aangekondigd en deze ook niet in mediaberichtingeving worden gemeld, is het niet uitgesloten dat het kabinet op Prinsjesdag tóch met wetswijzigingen komt op het terrein van bedrijfsoverdrachten. Mocht u overwegen om uw familiebedrijf in de (nabije) toekomst over te dragen, dan is nu hét moment om daar (versneld) naar te kijken.
Meer weten over bedrijfsopvolging?
In onze Tackling podcast van 28 oktober 2021: ‘Bedrijfsopvolging, hoe een goede voorbereiding het verschil kan maken’, bespreken gastvrouw Eline Ronner en gasten van netwerkorganisatie Familiebedrijven Nederland (FBNed) en Loyens & Loeff op welke wijze een bedrijfsopvolging binnen het familiebedrijf het beste kan worden voorbereid.
-
IBO-onderzoek ‘Licht uit, spot aan: vermogensverdeling’
Op 8 juli 2022 heeft het kabinet het rapport van het Interdepartementale Beleidsonderzoek (IBO) ‘Licht uit, spot aan: vermogensverdeling’ aangeboden aan de Tweede Kamer. Volgens het rapport vergroot het huidige fiscaal beleid de verschillen tussen huishoudens in de bestaande vermogensverdeling. Zo ervaart de top 1% een lagere gemiddelde belastingdruk dan andere huishoudens. Deze lagere belastingdruk ontstaat doordat inkomen uit arbeid zwaarder wordt belast dan inkomen uit vermogen. In het rapport worden een aantal beleidsrichtingen gedaan om vermogen zwaarder te belasten tegenover arbeid en wordt een aantal ‘opmerkelijke belastingconstructies’ benoemd. Enkele van de genoemde ‘belastingconstructies’ zijn (i) schenkingen aan eigen goede doelstichtingen, (ii) vastgoedontwikkeling belasten in box 3 versus belasten in box 1, (iii) beleggingsinkomen belasten in box 2 versus belasten in box 3 en (iv) oneigenlijk gebruik van de bedrijfsopvolgingsregeling.
Het kabinet zal op Prinsjesdag komen met een reactie op het onderzoek.
N.B.: Uit de mediaberichtgeving over het Begrotingsakkoord volgt dat de Staatssecretaris van Financiën ‘carte blanche’ zou hebben gekregen om aan de hand van het IBO-onderzoek maatregelen te introduceren die op termijn een structurele opbrengst van € 500 miljoen zouden moeten genereren.
2. Verder vooruitkijkend naar Prinsjesdag 2022
Wat brengt Prinsjesdag 2022 het Nederlandse familiebedrijf? Naast fiscale maatregelen langs de lijnen van de hierboven beschreven politieke trends zijn eerder ook al fiscale wetswijzigingen aangekondigd of uitgelekt. Graag kijken wij met u vooruit.
Wij hebben ons daarbij onder meer gebaseerd op de plannen die onderdeel uitmaken van het Coalitieakkoord, de Voorjaarsnota 2022 én de (informele) mediaberichtgeving over het Begrotingsakkoord voor. Mocht u de plannen uit het Coalitieakkoord nog eens willen doornemen, lees dan ons nieuwsbericht van 15 december 2021.
Meer informatie over (verwachte) wetswijzigingen?
Wilt u weten welke wetswijzigingen er nog meer worden verwacht die gevolgen hebben voor het Nederlandse familiebedrijf? Of heeft u na het lezen van deze nieuwsbrief behoefte aan een nadere toelichting op een of meer onderwerpen? Of heeft u interesse in een vrijblijvend kennismakingsgesprek? Neem dan contact op met uw Loyens & Loeff-adviseur of met een van onze adviseurs van het team Family Owned Business & Private Wealth.
Disclaimer
Hoewel deze publicatie met grote zorgvuldigheid is samengesteld, aanvaarden Loyens & Loeff N.V. en alle andere entiteiten, samenwerkingsverbanden, personen en praktijken die handelen onder de naam ‘Loyens & Loeff’, geen enkele aansprakelijkheid voor de gevolgen van het gebruik van de informatie uit deze uitgave zonder hun medewerking. De aangeboden informatie is bedoeld ter algemene informatie en kan niet worden beschouwd als advies.