You are here:
23 januari 2020 / artikel

Reële prijs Wmo, óók bij Open House én bij verlenging contract

Opnieuw te lage Wmo-tarieven. Gemeenten moeten een reële prijs hanteren, óók bij Open House en verlenging contract.

glass ceiling

Wederom zijn gemeenten op de vingers getikt vanwege het hanteren van te lage Wmo-tarieven.

Voor de inkoop van huishoudelijke hulp hebben de gemeenten uit de regio Gooi en Vechtstreek een Open House procedure gevolgd. Op een dergelijke procedure is de Aanbestedingswet niet van toepassing omdat alle partijen die voldoen aan de gestelde eisen een contract krijgen. Er wordt dus geen selectie tussen aanbieders gemaakt. Zorgaanbieder TGVS levert huishoudelijke hulp aan ouderen en heeft met de gemeenten gecontracteerd.

Bij verlenging van het contract per 2019 maakt TGVS bezwaar tegen de te lage tarieven. De gemeenten zijn het daar niet mee eens en stellen onder andere dat de regels over reële Wmo-tarieven niet van toepassing zijn. Die regels zijn in hun ogen alleen van toepassing wanneer er een aanbesteding is gehouden omdat de wet (artikel 2.6.4, 2.6.6 en 5.4 van de Wmo) enkel spreekt van ‘een inschrijving als bedoeld in de Aanbestedingswet 2012’. Het Gerechtshof volgt dat argument niet. De Open House doctrine is van 2018 en de Wmo van 2015. De wetgever kon daar dus nog geen rekening mee houden.

Ook proberen de gemeenten onder de verplichting tot het bieden van een reële prijs uit te komen, met het argument dat de overeenkomst met TGVS van vóór de AMvB Reële prijs Wmo is. Ook daar gaat het Gerechtshof niet in mee. Een contractverlenging is een nieuw ijkmoment om te bezien of de prijzen reëel zijn.

Niet alle kostenposten in het tarief

Verder heeft TGVS aannemelijk gemaakt dat niet alle kostenposten in het tarief zijn verwerkt en dat de door de gemeenten vastgestelde tarieven volgens de VNG rekentool te laag zijn. De gemeenten gaven zelf echter geen inzicht in de opbouw van de door hen vastgestelde prijzen. Om die reden verplicht het Gerechtshof de gemeenten om een onafhankelijke registeraccountant in te schakelen die aan de hand van de rekentool en de AMvB Reële prijzen Wmo een kostenonderzoek moet uitvoeren.

In elke gemeente een reële prijs

Dit oordeel lijkt mij volkomen terecht. De AMvB reële prijs Wmo is er gekomen omdat gemeenten de broekriem steeds verder aantrokken en zorgaanbieders daardoor onder de kostprijs moesten werken. De regering heeft willen bereiken dat in elke gemeente in Nederland een reële prijs wordt betaald. Vanuit die optiek mag het er dus niet toe doen via wat voor procedure (aanbesteding of Open House) de contracten met de zorgaanbieders worden gesloten.

Eerst verloren, nu gewonnen

Bij de rechtbank had TGVS geen gelijk gekregen. Waarom nu wel? Vermoedelijk komt dat doordat TGVS in hoger beroep veel meer feitelijke toelichting heeft gegeven. Bijvoorbeeld over de invoering van bepaalde loonschalen en de toepasselijke cao. Ook lijkt het Gerechtshof – terecht – meer waarde toe te kennen aan het feit dat de gemeenten geen onderbouwing van hun prijs gaven. Dat is een belangrijk punt: het is aan gemeenten om te onderbouwen dat hun tarief aan de eisen van de Wmo voldoet. Zie bijv. Vz. Rb. Noord-Holland, 3 november 2017, ECLI:NL:RBNHO:2017:9242.

History repeats

Deze zaak doet op veel onderdelen denken aan deze zaak waarin wij Humanitas DMH bijstonden en waarin eveneens is geoordeeld dat de betrokken gemeenten te lage Wmo-tarieven hanteerden. Daarnaast zijn er zeer recent nog een aantal vergelijkbare zaken geweest waarin gemeenten eveneens zijn teruggefloten vanwege ondeugdelijk kostprijsonderzoek (zie bijvoorbeeld hier en hier). De uitspraak in het kort geding tussen acht forensische zorginstellingen en het Ministerie van Justitie en Veiligheid wordt volgende week verwacht.



Collectieve acties over inbreuken op de AVG

Sinds de inwerkingtreding van de AVG is er ruimschoots aandacht voor publiekrechtelijk handhaving en hoge boetes. Recente ontwikkelingen laten een toenemend... lees meer

CO2 heffing komt er (toch) aan

De CO2-heffing is ondanks ‘de huidige omstandigheden’ niet uitgesteld, het ontwerpwetsvoorstel ‘ter publieke consultatie’ werd in april gepubliceerd. lees meer

Mededingings- en staatssteunrecht in de bankensector in tijden van ‘corona’

De huidige coronaviruspandemie trekt een zware wissel op de economie. Mededingingsautoriteiten realiseren zich dit terdege en nemen initiatieven tot tijdelijke... lees meer