You are here:
26 maart 2019 / nieuws

HealthBit: De belangrijkste uitgangspunten bij zorginkoop door zorgverzekeraars

Het zorginkoopseizoen 2020 staat voor de deur. Uiterlijk 1 april 2019 zullen zorgverzekeraars hun zorginkoopbeleid voor 2020 bekend (moeten) maken.

Daarna gaat de contractering van start waarbij een goed en duidelijk contract van belang is voor zowel zorgverzekeraar als zorgaanbieder.

De belangrijkste uitgangspunten bij zorginkoop door zorgverzekeraars hebben wij voor u op een rij gezet:

  1. Contractsvrijheid
  2. Van toepassing zijnde wet- en regelgeving
  3. Beperkende werking van de redelijkheid & billijkheid
  4. Rechtsingang bij geschillen

Contractsvrijheid

Het juridisch kader voor zorginkoop wordt in de basis gevormd door het Burgerlijk Wetboek. De heersende leer is dat zorgverzekeraars niet als aanbestedende dienst worden beschouwd en contractsvrijheid is dan ook het uitgangspunt. Dit betekent dat zorgverzekeraars en zorgaanbieders in beginsel vrij zijn hun contracten in te richten zoals zij zelf willen.

Van toepassing zijnde wet- en regelgeving

De contractsvrijheid wordt echter begrensd door dwingendrechtelijke wet- en regelgeving, protocollen en richtlijnen, zoals:

    • de Zorgverzekeringswet (o.a. zorgplicht);
    • Gedragscode goed zorgverzekeraarschap (o.a. transparantie);
    • Good Contracting Practices 2014 (o.a. tijdige communicatie met vrije beroepsbeoefenaren); en
    • de Regeling Transparantie Zorginkoopproces Zvw (o.a. bekendmaking inkoopbeleid).

Met name de Regeling geeft gedetailleerde regels voor het zorginkoopproces. Zo volgt uit de Regeling dat zorgverzekeraars en zorgaanbieders zich bij de inkoop van Zvw-zorg onder meer dienen te houden aan de volgende verplichtingen.

    • Zorgverzekeraars zijn verplicht om uiterlijk op 1 april hun zorginkoopbeleid voor het komende jaar bekend te maken en dienen zorgaanbieders in beginsel minimaal vier weken te geven voor het bestuderen van de inkoopstukken en het stellen van vragen.
    • Wijzigingen in het inkoopbeleid en de procedure na 1 april dienen op dezelfde wijze bekend te worden gemaakt als de bekendmaking van de eerdere informatie en moeten bovendien worden gemotiveerd.
    • De wijzigingen ten opzichte van het voorgaande zorginkoopbeleid moeten duidelijk inzichtelijk worden gemaakt in het nieuwe zorginkoopbeleid.
    • Zowel de zorgverzekeraar als de zorgaanbieder moet voldoende beschikbaar zijn voor vragen en opmerkingen van de andere partij en beide partijen dienen een duidelijke en tijdige reactie te geven op vragen en opmerkingen van elkaar.

De NZa houdt toezicht op naleving van de Regeling Transparantie Zorginkoopproces Zvw (hierna: de ‘Regeling’) en heeft in het verleden al meermaals opgetreden bij overtreding hiervan (zie hier voor ingrijpen door de NZa in het inkoopproces, en hier een boetebesluit ten aanzien van een verzekeraar met bijbehorend nieuwsbericht).

Beperkende werking van de redelijkheid en billijkheid

Zorgaanbieders en zorgverzekeraars zijn professionele partijen die in moeten staan voor de afspraken die zij maken. Dit geldt ook indien zij een omzetplafond en/of doorleverplicht voor bestaande patiënten overeenkomen.

Een bepaling in de zorgverleningsovereenkomst is enkel niet van toepassing als deze in strijd is met dwingende wet- of regelgeving, of indien de bepaling in de gegeven omstandigheden naar maatstaven van redelijkheid en billijkheid onaanvaardbaar is. De rechter zal deze maatstaf echter zeer terughoudend toepassen. Ook de redelijkheid en billijkheid heeft op deze manier te gelden als een begrenzing van de contractsvrijheid.

Rechtsingang bij geschillen

Indien toch geschillen rijzen over de zorgcontractering, de inhoud van een overeenkomst (of de uitleg daarvan), kunnen zorgverzekeraars en zorgaanbieders zich wenden tot de Onafhankelijke Geschilleninstantie voor Geschillenoplossing en- beslechting Zorgcontractering bij het Nederlands Arbitrage Instituut of de burgerlijke rechter.

 

Uiteraard zet ons zorgteam haar uitgebreide kennis en ervaring over zorginkoop graag in om zorgaanbieders en zorgverzekeraars te ondersteunen bij de zorgcontractering. Indien u vragen heeft of meer informatie wilt kunt u zich wenden tot uw vaste Loyens & Loeff adviseur of Aurélie Mingels.