You are here:
09 september 2019 / nieuws

Contouren aangepaste vermogensrendementsheffing (box 3) bekend gemaakt

Op vrijdag 6 september 2019 heeft de staatssecretaris van Financiën in een brief aan de Tweede Kamer de contouren geschetst van een aangepaste vermogensrendementsheffing in de inkomstenbelasting (box 3). Naar verwachting wordt voor de zomer van 2020 een uitgewerkt wetsvoorstel bij de Tweede Kamer ingediend, waarna het aangepaste stelsel van box 3 per 1 januari 2022 van kracht wordt.

Download de pdf versie

De aangekondigde wijzigingen hebben tot gevolg dat spaarvermogen lager wordt belast. Overige bezittingen, zoals beleggingen in de vorm van effecten, obligaties of vastgoed, worden ten opzichte van de huidige situatie hoger belast. In samenhang met het eerder aangekondigde wetsvoorstel ‘Excessief lenen bij eigen vennootschap’ heeft het aangepaste stelsel tot gevolg dat het financieren van beleggingsvermogen vanaf 2022 sterk wordt ontmoedigd.

Achtergrond van de aanpassingen

De aangekondigde wijzigingen van box 3 komen niet als een verrassing. Er is al langere tijd veel te doen over box 3, dat bij het bepalen van het inkomen uit sparen en beleggen uitgaat van een fictief (forfaitair) rendement over het saldo van bezittingen en schulden. Belastingplichtigen die hun vermogen aanhouden in de vorm van laagrenderende bezittingen (zoals spaardeposito’s) worden vaak geconfronteerd met een belastingheffing die meer bedraagt dan 100% van het inkomen dat zij met hun vermogen behalen.

Op 14 juni 2019 oordeelde de Hoge Raad dat de box 3-heffing voor de jaren 2013 en 2014 in bepaalde gevallen op stelselniveau strijdig is met Europees recht. De Hoge Raad oordeelde echter tegelijkertijd dat de rechterlijke macht in verhouding tot de wetgever terughoudend moet zijn bij het voorzien in een oplossing voor dit rechtstekort op ‘stelselniveau’, en heeft de box 3-heffing daarom in stand gehouden. Zie voor meer informatie hierover de FOB&PW-nieuwsbrief van 14 juni 2019.

Per 1 januari 2017 zijn al enkele wijzigingen in box 3 doorgevoerd, waarmee beoogd wordt bij de bepaling van het fictieve inkomen meer aan te sluiten bij het werkelijke rendement. Of ook na deze aanpassing het huidige stelsel in strijd blijft met Europees recht zal de Hoge Raad zich nog over moeten uitlaten. Na deze wijzigingen wordt echter nog niet gekeken naar de daadwerkelijke samenstelling van het vermogen van belastingplichtigen, maar wordt er vanuit gegaan dat met een groter vermogen een hoger rendement wordt behaald. Op basis van de in de brief omschreven aanpassingen, zal vanaf 2022 het inkomen in box 3 worden bepaald aan de hand van de daadwerkelijke samenstelling van het box 3-vermogen van iedere individuele belastingplichtige.

Contouren van de nieuwe regeling

Vanaf 2022 wordt onderscheid gemaakt in 3 typen vermogensbestanddelen. Voor elk van deze typen wordt een forfaitair inkomen bepaald. Over het totale forfaitaire inkomen wordt vervolgens inkomstenbelasting geheven tegen een tarief van (waarschijnlijk) 33% (nu: 30%).

De 3 typen vermogen en de bijbehorende forfaitaire rendementen zijn de volgende:

  1. Spaarvermogen. Het gaat hierbij om in de vorm van deposito’s aangehouden vermogen, zoals een spaarrekening of termijndeposito. Het forfaitaire inkomen uit spaarvermogen wordt bepaald aan de hand van een recente werkelijke rentestand. Indien dit zou worden bepaald aan de hand van de cijfers voor 2020 zou dit rendement 0,09% zijn.
  2. Overige bezittingen. Dit zijn alle overige bezittingen van de belastingplichtige, zoals vorderingen, obligaties, effectenportefeuilles en vastgoed (zoals een tweede woning). Het forfaitaire inkomen uit overige bezittingen wordt, net als nu, bepaald aan de hand van het gemiddelde langetermijnrendement op effecten, obligaties en vastgoed. Indien dit zou worden bepaald op basis van de cijfers voor 2020 zou dit rendement 5,33% zijn.
  3. Schulden. Dit zijn alle box 3-schulden van de belastingplichtige, waaronder schulden aan de eigen vennootschap of aan familieleden. Er wordt een forfaitaire rente uit schulden in aanmerking genomen, die wordt bepaald aan de hand van de gemiddelde hypotheekrente. Indien dit zou worden bepaald op basis van de cijfers voor 2020 zou de forfaitaire rente 3,03% zijn.

Het belastbare inkomen in box 3 kan in het nieuwe stelsel aan de hand van de volgende formule worden bepaald:

(0,09% x spaarvermogen) + (5,33% x overige bezittingen) – (3,03% x schulden).

Van het belastbare inkomen is € 400 vrijgesteld. Over het restant wordt (waarschijnlijk) 33% inkomstenbelasting geheven.

De peildatum blijft 1 januari van het jaar. Net als onder het huidige stelsel zal worden voorzien in regelingen die misbruik moeten tegengaan, zodat belastingplichtigen die rondom de peildatum de samenstelling van hun vermogen kortstondig wijzigen hier geen fiscaal voordeel mee kunnen behalen. Belastingplichtigen met bezittingen (exclusief schulden) van € 30.000 of minder, worden niet belast in box 3. Wanneer de bezittingen (exclusief schulden) van de belastingplichtige een waarde hebben van meer dan € 30.000, wordt het totale vermogen aan de hand van de hiervoor beschreven regels in de heffing betrokken.

Gevolgen voor belastingplichtigen

Belastingplichtigen die hun vermogen (nagenoeg) geheel aanhouden in de vorm van spaarvermogen, worden vanaf 2022 meer in overeenstemming met het werkelijke rendement uit dit vermogen belast. Vanwege het heffingvrij inkomen van € 400, kunnen fiscale partners, afhankelijk van het jaarlijkse forfaitaire rendement voor spaarvermogen, ongeveer € 880.000 aan spaarvermogen aanhouden zonder belastingheffing in box 3.

Voor belastingplichtigen die hun vermogen aanhouden in de vorm van laagrenderende beleggingen, zoals staatsobligaties, leiden de wijzigingen in box 3 waarschijnlijk tot een hogere belastingheffing. Doordat deze belastingplichtigen nog steeds worden geacht een hoog rendement (5,33%) te realiseren met dit vermogen, zal de belastingdruk in box 3 bij rendementen van 1,75% of minder meer dan 100% bedragen. In samenhang met het hogere box 3-tarief (waarschijnlijk 33%) zal de belastingheffing hoger uitvallen dan onder het huidige stelsel.

Belastingplichtigen die hun box 3-bezittingen volledig hebben gefinancierd met schulden worden onder het huidige stelsel niet in box 3 belast. Schulden worden namelijk eerst in mindering gebracht op bezittingen, voordat het box 3-inkomen wordt vastgesteld. Vanaf 2022 vindt geen volledige saldering meer plaats, maar wordt het forfaitaire inkomen uit box 3-bezittingen verminderd met een forfaitaire rente voor box 3-schulden. Doordat de forfaitaire rente lager is dan het forfaitaire inkomen, wordt ter zake van volledig met schuld gefinancierde bezittingen een forfaitair inkomen van 2,3% uit deze bezittingen in box 3 belast.

Contact

Heeft u vragen over deze nieuwsbrief? Of wilt u weten wat de aangekondigde wijzigingen in box 3 voor u betekenen? Neem dan contact op met uw Loyens & Loeff-adviseur of met een van onze adviseurs van het team Family Owned Business & Private Wealth. Wij helpen u graag verder.

Disclaimer

Hoewel deze publicatie met grote zorgvuldigheid is samengesteld, aanvaarden Loyens & Loeff N.V. en alle andere entiteiten, samenwerkingsverbanden, personen en praktijken die handelen onder de naam ‘Loyens & Loeff’, geen enkele aansprakelijkheid voor de gevolgen van het gebruik van de informatie uit deze uitgave zonder hun medewerking. De aangeboden informatie is bedoeld ter algemene informatie en kan niet worden beschouwd als advies.



Tips voor het Nederlandse familiebedrijf en de vermogende particulier (2019-2020)

Heeft u een familiebedrijf, bent u ondernemer en/of vermogende particulier? Dan is het juist nú een goed moment om uw (fiscale en civiel-juridische) situatie... lees meer

Legaat of last ten behoeve van kleinkinderen kan fiscaal een groot verschil maken

Vandaag heeft de Hoge Raad uitspraak gedaan in een zaak waarin de duiding van een verkrijging door kleinkinderen in een ‘ik-oma-testament’ of ‘ik-opa-testament’... lees meer

Nadere invulling Nederlands UBO-register

In deze nota wordt een aantal praktische aspecten van het toekomstige Nederlandse UBO-register nader ingevuld. lees meer